काळजात सरणाची आग अन् डोळ्यात स्वप्नांची मशाल

 साताऱ्याच्या विक्रम पाडळेची ही जिद्द तुम्हाला रडवेलही आणि लढायलाही शिकवेल!

सातारा..
माणसाच्या आयुष्यात अशी काही वळणं येतात, जिथे काळ क्षणभर थांबतो. नियती अशा काही क्रूर परीक्षा घेते की, भल्याभल्यांचे पाय डगमगतात. पण काही माणसं मातीची नसून पोलादाची बनलेली असतात. साताऱ्याचा विक्रम पाडळे हा असाच एक ‘पोलादी’ तरुण, ज्याने जगासमोर जिद्दीचा एक असा आदर्श उभा केला आहे, जो वाचताना अंगावर शहारे आल्याशिवाय राहत नाहीत. एका बाजूला पोटच्या मुलाने ज्यांच्या खांद्यावर डोकं ठेवून जग पाहिलं, त्या बापाचा देह सरणावर होता आणि दुसऱ्या बाजूला आयुष्याचं स्वप्न असलेल्या एमपीएससी परीक्षेचा पेपर. अशा विदारक प्रसंगात विक्रमने जे धैर्य दाखवलं, त्यातून तो फक्त परीक्षेतच नाही, तर आयुष्याच्या लढाईतही ‘स्टेट रँकर’ ठरला आहे.
स्पर्धा परीक्षेचा प्रवास हा मुळातच काट्याकुट्यांचा असतो. वर्षानुवर्षे पुण्याच्या किंवा सातारा-कोल्हापूरच्या अभ्यासिकेत स्वतःला गाडून घेणारे तरुण, डोळ्यांत अधिकारी होण्याचं स्वप्न घेऊन जगत असतात. विक्रमचा प्रवासही असाच संघर्षाचा होता. मध्यमवर्गीय कुटुंबात जन्मलेल्या विक्रमसाठी त्याचे वडील हे केवळ पालक नव्हते, तर त्याच्या कष्टाचे आधारस्तंभ होते. ‘माझा मुलगा साहेब होईल’, हे स्वप्न उराशी बाळगून त्यांनी काबाडकष्ट केले. विक्रमनेही त्यांच्या कष्टाची जाणीव ठेवून रात्रंदिवस अभ्यासात स्वतःला झोकून दिले होते. पण ज्या दिवशी या कष्टाचं चीज होण्याची वेळ आली, त्याच दिवशी काळाने घाला घातला.
परीक्षेचा तो दिवस विक्रम कधीच विसरू शकणार नाही. ज्या दिवशी एमपीएससीची कर सहाय्यक (Tax Assistant) पदाची परीक्षा होती, त्याच दिवशी त्याच्या वडिलांचे निधन झाले. विचार करा, ज्या घरातून वडिलांची अंत्ययात्रा निघणार होती, ज्या अंगणात दुःखाचा महापूर ओसांडून वाहत होता, तिथे हा तरुण हातात परीक्षेचे हॉल तिकीट घेऊन उभा होता. एका मुलासाठी यापेक्षा मोठी शोकांतिका दुसरी कोणती असू शकते? एका बाजूला जन्मदात्या बापाचा चेहरा शेवटचा डोळे भरून पाहायचा होता, त्यांच्या अंत्यविधीला उपस्थित राहून मुलाचं कर्तव्य पार पाडायचं होतं आणि दुसऱ्या बाजूला वडिलांनीच पाहिलेलं ते ‘अधिकारी’ होण्याचं स्वप्न होतं.
या भीषण मानसिक संघर्षात विक्रमने आपल्या भावनांवर दगड ठेवला. त्याने विचार केला की, जर मी आज ही परीक्षा दिली नाही, तर वडिलांनी माझ्यासाठी पाहिलेलं स्वप्न कायमचं अपूर्ण राहील. वडिलांना खरी श्रद्धांजली ही रडण्यातून नाही, तर त्यांच्या स्वप्नांना कष्टाने जिवंत ठेवण्यात आहे, हे त्याने ओळखलं. अंत्यविधीचा तो शोकाकुल काळ, नातेवाईकांचा आक्रोश आणि घरातलं सुतकी वातावरण मागे सोडून विक्रम परीक्षा केंद्रावर पोहोचला. डोळ्यांतून पाणी वाहत होतं, पण हातातल्या पेनाची पकड घट्ट होती. मेंदूत वडिलांच्या आठवणींची गर्दी होती, पण लक्ष मात्र प्रश्नांच्या उत्तरांवर होतं. बापाच्या सरणाची आग त्याने काळजात जिरवली आणि तीच आग परीक्षेच्या पेपरवर उतरवली.
ज्या एकाग्रतेने आणि धैर्याने विक्रमने तो पेपर दिला, ते पाहता नियतीलाही त्याचे पाय धरावे लागले असावेत. निकाल लागला आणि विक्रमने केवळ यशच मिळवलं नाही, तर संपूर्ण महाराष्ट्रात ४२ वा क्रमांक पटकावून आपली गुणवत्ता सिद्ध केली. साताऱ्याच्या या सुपूत्राने दाखवून दिलं की, संकटाची उंची कितीही मोठी असली, तरी माणसाच्या जिद्दीची उंची त्यापेक्षाही मोठी असू शकते. आज तो ‘कर सहाय्यक’ झाला आहे, पण या यशाचं कौतुक करायला त्याचे वडील आज त्याच्यासोबत नाहीत, ही बोचरी उणीव त्याला आयुष्यभर सतावत राहील. पण कुठेतरी स्वर्गातून त्याचे वडील नक्कीच खाली वाकून आपल्या या वाघाच्या पाठीवर अभिमानाने हात फिरवत असतील.
विक्रमची ही यशोगाथा आज सोशल मीडियावर व्हायरल होत आहे, पण या यशामागच्या वेदनांची खोली मोजणं अशक्य आहे. आज अनेक विद्यार्थी छोट्या-छोट्या अपयशाने खचून जातात, एखादा पेपर अवघड गेला की आत्महत्येसारखे विचार त्यांच्या मनात येतात. अशा सर्व विद्यार्थ्यांसाठी विक्रम पाडळे हे चालतं-बोलतं विद्यापीठ आहे. परिस्थितीचं भांडवल न करता, परिस्थितीलाच शरण आणण्याची ताकद तुमच्यात हवी, हा संदेश त्याने आपल्या कृतीतून दिला आहे.
साताऱ्याचा हा तरुण आता केवळ एक सरकारी कर्मचारी नाही, तर तो ग्रामीण भागातील हजारो-लाखो मुलांसाठी एक ऊर्जास्त्रोत बनला आहे. आपल्या रक्ताचं पाणी करून ज्या बापाने विक्रमला मोठं केलं, त्या बापाच्या ऋणातून मुक्त होण्याचा प्रयत्न विक्रमने या यशाद्वारे केला आहे. विक्रमचं हे यश केवळ एका पदासाठी नाही, तर ते त्याच्या संयमाचं, त्याच्या बलिदानाचं आणि त्याच्या असीम पितृप्रेमाचं प्रतीक आहे.
शेवटी इतकंच म्हणावसं वाटतं, नशीब देतं त्यालाच जे लढण्याची हिंमत ठेवतात. विक्रमने रडण्यापेक्षा लढण्याला प्राधान्य दिलं आणि म्हणूनच आज त्याचं नाव सुवर्णअक्षरांनी एमपीएससीच्या इतिहासात कोरल गेलं आहे. विक्रम, तुझ्या या अफाट जिद्दीला अख्ख्या महाराष्ट्राचा सलाम! तुझे वडील जिथे कुठे असतील, तिथून ते नक्कीच म्हणत असतील, ‘लेका, तू माझं नाव सार्थ केलंस!’
…..
__________________________________
*🛑नवप्रभात न्युज पोर्टल ला बातम्या व जाहिरातीसाठी संपर्क करा*
*संपादक :- अमोगसिद्ध मुंजे*
*9423535294*